Sermaye Piyasası

İngilizceCapital Market
Finans Piyasaları

Sermaye Piyasası, orta ve uzun vadeli fon arz ve talebinin buluştuğu, hisse senetleri, tahviller ve diğer sermaye piyasası araçlarının işlem gördüğü organize finansal piyasalardır. Sermaye piyasası, tasarruf sahiplerinin fonlarını yatırıma dönüştürdüğü ve şirketlerin, hükümetlerin uzun vadeli finansman ihtiyaçlarını karşıladığı önemli bir mekanizmadır. Kısa vadeli fonların işlem gördüğü para piyasasından farklı olarak, sermaye piyasasında işlemler daha uzun vadelidir ve ekonomik büyümeye doğrudan katkı sağlar. Borsalar, sermaye piyasasının en önemli kurumlarındandır ve Türkiye'de Sermaye Piyasası Kurulu (SPK) bu piyasayı düzenler ve denetler.

Örnek Kullanım

"Yeni düzenlemelerle birlikte Türkiye'nin sermaye piyasası derinleşti ve yabancı yatırımcılar için daha cazip hale geldi, bu da borsaya olan ilgiyi artırdı."

İlgili Terimler

B

BIST

BIST (Borsa İstanbul), Türkiye'nin ulusal borsası olup hisse senetleri, tahviller, vadeli işlem sözleşmeleri, döviz ve kıymetli madenler gibi çeşitli finansal araçların işlem gördüğü organize piyasadır. 2013 yılında İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB), Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası (VOB) ve İstanbul Altın Borsası'nın birleşmesiyle kurulmuştur. BIST, Türkiye'nin finansal piyasalarının merkezi konumundadır ve en önemli göstergesi BIST 100 endeksidir. Borsa İstanbul, dünya borsaları arasında önemli bir yere sahiptir ve yabancı yatırımcıların da aktif olarak işlem yaptığı bir platformdur.

B

Borsa

Borsa, hisse senetleri, tahviller, emtialar ve diğer finansal araçların alınıp satıldığı organize ve düzenlenmiş piyasalardır. Borsalar, şirketlerin sermaye toplamasına, yatırımcıların tasarruflarını değerlendirmesine ve fiyatların şeffaf bir şekilde oluşmasına olanak tanır. En bilinen borsa türü hisse senedi borsasıdır, ancak emtia borsaları, vadeli işlem borsaları ve döviz borsaları gibi farklı türleri de bulunur. Türkiye'deki ana borsa Borsa İstanbul (BIST), dünyada ise New York Borsası (NYSE) ve NASDAQ en önemli borsalar arasındadır.

H

Halka Arz

Halka Arz (IPO), özel bir şirketin hisselerini ilk kez halka açarak borsada işlem görmesini sağlayan süreçtir. Halka arz yoluyla şirketler, hisselerini yatırımcılara satarak sermaye artırımı yapar ve bu sayede büyüme, yatırım veya borç ödeme gibi finansal ihtiyaçlarını karşılar. Halka arz öncesinde şirket, düzenleyici kurumlara başvurur, izahname hazırlar ve hisse fiyatını belirler. Halka arz sonrasında şirket hisseleri borsada serbestçe alınıp satılabilir hale gelir ve şirket kamuyu aydınlatma yükümlülüklerine tabi olur.

H

Hisse Senedi

Hisse Senedi, bir anonim şirketin sermayesinin belli bir bölümünü temsil eden ve sahibine şirkette ortaklık hakkı veren kıymetli evraktır. Hisse senedi sahipleri, şirketin karından pay alma (temettü), genel kurullarda oy kullanma ve şirket varlıklarında hak sahibi olma gibi haklara sahiptir. Hisse senetleri borsada alınıp satılabilir ve fiyatları şirketin performansına, ekonomik koşullara ve piyasa beklentilerine göre değişir. Yatırımcılar, hisse senetlerine yatırım yaparak hem sermaye kazancı (fiyat artışı) hem de temettü geliri elde edebilirler.

L

Likidite

Likidite, bir varlığın değer kaybetmeden ne kadar hızlı ve kolay bir şekilde nakde dönüştürülebileceğini ifade eden finansal kavramdır. Yüksek likiditeye sahip varlıklar, piyasada bol alıcı ve satıcı bulunduğu için hızlıca alınıp satılabilirken, düşük likiditeye sahip varlıkların satışı zaman alabilir veya değer kaybına neden olabilir. Nakit en likit varlıktır, hisse senetleri ve tahviller orta düzeyde likit, gayrimenkul ise düşük likiditeye sahip varlıklara örnektir. Şirketler ve bankalar için likidite, kısa vadeli yükümlülüklerini karşılama kapasitesini gösterir.